Centaur
Een centaur is een symbool uit de Griekse mythologie, afgebeeld als half mens, en half paard. In de wereld van artificiële intelligentie (AI), voornamelijk regeneratieve vormen van AI, stelt het de combinatie van zowel menselijke als kunstmatige intelligentie voor.
Chatbot
Een messaging-programma waarbij je met een computerprogramma praat in plaats van met een echte persoon
Choking under pressure
Slechter presteren dan verwacht gezien iemands normale niveau. Dit gebeurt vaak in omstandigheden waarin de druk om te presteren hoog is (Beilock & Carr, 2001).
cisgender
Cisgender betekent dat je genderidentiteit (je identificeert je bijvoorbeeld als vrouw) overeenkomt met je geboortegeslacht (je geslachtskenmerken zijn vrouwelijk).
Cognitie
het vermogen om kennis op te nemen en te verwerken en het uitvoeren van complexe dagelijkse handelingen.
Cognitieve functies
processen zoals waarnemen, redeneren, geheugen, plannen maken, aandacht en concentratie.
Cognitieve gedragstherapie
De combinatie tussen cognitieve therapie en gedragstherapie noemt men cognitieve gedragstherapie. Het uitgangspunt in deze behandeling is dat niet de gebeurtenissen zelf maar de manier waarop de mens de dingen ziet voor negatieve gevoelens zorgt. De behandeling richt zich dan ook op het aanpassen van denkgewoonten en gedragingen die deze gevoelens in stand houden.
Cognitieve psychologie
Een stroming binnen de psychologie waarbij mentale functies zoals aandacht, geheugen, emotie, bewustzijn, en taal, bestudeerd worden met als doel de relaties tussen brein, cognitie en gedrag te begrijpen.
Cognitieve vertekening
Een denkfout of een vertekening van de realiteit die veroorzaakt wordt door automatische denkprocessen die besluitvorming systematisch in een bepaalde richting sturen. Ook wel bias genoemd.
Cognitive flexibiliteit
Deze executieve functie, ook wel bekend als ‘switching, stelt ons in staat om ons gedrag flexibel aan te passen in reactie op veranderde of onvoorziene omstandigheden, en onze de aandacht makkelijk te verdelen tussen het ene en het andere onderwerp.
Collectieve nostalgie
het terugverlangen naar ervaringen of objecten uit het gedeelde verleden van de eigen groep
Collectivistische cultuur
Hofstede en Bond (1984) onderscheiden dimensies waarop culturen kunnen verschillen, waaronder individualisme/collectivisme. Mensen in collectivistische culturen zien zichzelf als onderdeel van een groep en zijn meer gericht op het nastreven van groepsdoelen dan individualistische culturen (vaker een sociale zelf).
Complementaire emotie
Een emotie roept een tegengestelde emotie op bij anderen.
Complexe systemen
een complex systeem is een systeem dat bestaat uit een grote hoeveelheid op elkaar inwerkende componenten. Dit kan resulterende in niet-lineaire output, dus een kleine verandering in de input kan een grote verandering in de output veroorzaken bijvoorbeeld.
Complimenten
Gesproken of geschreven subjectieve positieve evaluaties van andermans gedragingen, producten of eigenschappen.
Conditio sine qua non
Latijnse uitdrukking die betekent dat iets een noodzakelijke voorwaarde is voor iets anders om te kunnen plaatsvinden of bestaan.
Confederate
Door onderzoekers ingehuurde en getrainde persoon die gedurende een onderzoek bepaald gedrag uitlokt bij proefpersonen.
Confirmation bias
Een vorm van bias die ervoor zorgt dat mensen meer belang hechten aan informatie die verwachtingen en overtuigingen bevestigt.
Consistentievuistregel
Beslisregel die als doel heeft om consistent te zijn in opvatting en gedrag.
Consolidatie
De periode waarin informatie van het kortetermijngeheugen naar een permanente of langetermijngeheugen wordt overgebracht.
Consumptiestereotypes
Stereotypen (of vooroordelen) die mensen hebben van anderen gebaseerd op wat en hoeveel er gegeten wordt.
Controlegroep
Een controlegroep is in onderzoek naar interventies een groep deelnemers die geen of een andere interventie dan de experimentele groep krijgt toegediend, en die voor de rest dezelfde kenmerken heeft als de experimentele groep. Het doel van een controlegroep is om het effect van de experimentele interventie te kunnen beoordelen door deze te vergelijken met de resultaten van de controlegroep.
Coping-mechanisme
Met coping wordt de manier waarop iemand met problemen en stress omgaat bedoeld. Het betreft de omgang met alle
soorten voortdurende stressoren, zoals werkloosheid, echtscheiding, pijn of oorlog.
Correlatiecoëfficiënt
De maat die gebruikt wordt om de grootte van de relatie tussen twee variabelen uit te drukken. De maat kan variëren van -1.0 tot +1.0.
Correlationeel
Correlationeel onderzoek is onderzoek waarbij men kijkt naar de samenhang tussen variabelen, waarbij een positieve correlatie betekent dat een hoge score op variabele X geassocieerd wordt met een hoge score op variabele Y.
Cortisol
een stresshormoon
Coöperatief gedrag
Gedrag waarmee het gemeenschappelijk belang wordt gediend, veelal ten koste van het eigenbelang.
Synoniemen: Coöperatieve gedrag
Craving
extreme vorm van trek, verlangen naar meer.
Creativiteit
De productie van originele en (potentieel) bruikbare ideeën, oplossingen en inzichten (Amabile, 1983).
Critical slowing down
Een fenomeen in complexe systemen waarin een overgang tussen verschillende toestanden plaatsvindt; vlak voor een overgang herstelt een systeem veel langzamer van verstoringen dan normaal gesproken.
Cybersickness
Een polysymptomatische bijwerking van het gebruik van head-mounted displays in virtual reality, waaronder misselijkheid of hoofdpijn.